مجموعه‌ی بیستون؛ گذر تاریخ از باستان تا عهد اسلام


برترین‌ها: تاریخ کهن و قدمت بالای کشور ایران در شکل‌گیری جاذبه‌های گردشگری تاریخی نقشی اساسی دارد. با بررسی شهر‌ها و استان‌های مختلف کشور می‌توان با جاذبه‌های تاریخی کوچک و بزرگی روبه‌رو شد که در پس هر کدام از آن‌ها حکایات و ماجرا‌های تاریخی حتی تا هزاران سال پیش نیز وجود دارند.

در این میان برخی از این جاذبه‌های گردشگری تاریخی از حیث اهمیت و مستند بودن خود در ابعاد بین‌المللی و یا داخلی به ثبت رسیده‌اند، بنابراین به عنوان یک ایرانی باید اطلاعاتی کامل در رابطه با این اماکن تاریخی داشت و اهمیت آن‌ها را به خوبی دریافت. در این مطلب تصمیم داریم به یکی از جاذبه‌های گردشگری تاریخی کشورمان سر بزنیم و به طور کامل با آن آشنا شویم: مجموعه بیستون!

درباره مجموعه بیستون

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

مجموعه بیستون درواقع یکی از ارزشمندترین محوطه‌های باستانی در ایران است که با طول ۵ و عرض ۳ کیلومتر در قسمت شرقی استان کرمانشاه و با فاصله تقریباً ۳۰ کیلومتری شهر کرمانشاه قرار گرفته است.

این مجموعه محوطه‌ای است که کتیبه‌های تاریخی آن از سال ۱۳۸۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است و از این نظر در ابعاد بین‌المللی از توجه و اهمیت بسیاری برخوردار است.

منطقه بیستون دارای دشت بیستون و همین‌طور کوه مقدسی است که از گذشته‌های دور اهمیت بسیاری داشته است، چراکه پادشاهان از مسیر‌های نزدیک به آن به سرزمین‌های مختلف سرکشی می‌کردند. در این محوطه کتیبه‌ها و آثار مهمی از دوران پیش از تاریخ گرفته تا زمان اسلامی را شامل می‌شوند.

چیزی حدود ۲۸ مورد از این آثار تابه‌حال به ثبت ملی رسیده‌اند و به همین دلیل نیز می‌توان گفت که اهمیت تاریخی این منطقه خیلی بیشتر از چیزی است که فکر می‌کنیم.

بیستون مجموعه‌ای از چندین اثر تاریخی است که از میان آن‌ها می‌توان به کتیبه‌های داریوش بزرگ، مجسمه هرکول، بقایای سد پل ساسانی، سراب بیستون، بنا‌های ایلخانی، بنا‌های صفوی، غار‌های باستانی، نقش برجسته گودرز و بلاش، کاروانسرای شاه عباسی و… اشاره کرد که همگی در کنار هم عظمت تاریخی بزرگی را از دوره‌های زمانی مختلف گرد هم آورده‌اند. در ادامه به معرفی برخی از آن‌ها می‌پردازیم.


غار شکارچیان

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

یکی از جاذبه‌های دیدنی مجموعه بیستون غار شکارچیان است. این غار به عنوان اولین پناهگاه شهرت دارد و از جنبه شکاری اهمیت زیادی داشته است. شواهد نشان می‌دهد که شکارچیان برای شکار خود در این غار پنهان می‌شدند و به‌محض نزدیک شدن طعمه به چشمه به آن حمله می‌کردند. گفته می‌شود که غار شکارچیان قدیمی‌ترین میراث از مجموعه بیستون به شمار می‌رود.مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

علاوه بر این در محوطه و مجموعه بیستون غار‌های مهم دیگری از جمله مر تاریک، مر آفتاب، مر دودر و هم‌چنین غار خر یا مر خر نیز وجود دارند.


کتیبه داریوش بزرگ

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

یکی از مهم‌ترین بخش‌های مجموعه بیستون، کتیبه داریوش بزرگ است که خود یکی از معتبرترین اسناد تاریخی دنیا به شمار می‌آید. در این کتیبه پیروزی داریوش بزرگ بر گئومات مغ شرح داده شده است. این نقش برجسته در ارتفاع ۱۰۰ متری بر روی صخره‌های کوه بیستون تراشیده و حکاکی شده است.

داریوش بزرگ با به ثبت رساندن این کتیبه سعی داشته داستان‌هایی را حکایت کند که مربوط به زمان به قدرت رسیدنش هستند. در این نقش برجسته می‌توان با تصویر داریوش روبه‌رو شد، به‌گونه‌ای که لباسی فاخر به تن کرده و تاجی کنگره‌دار بر سر خود گذاشته است.

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

داریوش بزرگ در این کتیبه خودش را به طور کامل معرفی می‌کند و از شاهان بزرگ هخامنشی می‌گوید. او سعی داشته که به طور کامل در رابطه با نحوه به دست گرفتن حکومت و البته سرکوب شورشگران نیز سخن بگوید.


مجسمه هرکول

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

این مجسمه نیز یکی‌دیگر از قسمت‌های مهم مجموعه بیستون را شامل می‌شود. مجسمه هرکول، فردی تنومند و قدبلندی را نشان می‌دهد که بر روی پهلوی چپ خود لم داده است. او دست راستش را بر روی پای خود قرار داده و در دست چپ نیز پیاله‌ای از شراب دارد.

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

سر این مجسمه در سال ۱۳۸۰ کنده و دزدیده شد، اما بعد از گذشت چند سال کشف شده و دوباره به جای اصلی خود بازگردانده شد. جالب است بدانید که در قسمت پشتی این مجسمه کتیبه‌ای دیده می‌شود که به زمان سلوکیان باز می‌گردد.


نقش برجسته مهرداد دوم

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

یکی دیگر از آثار ارزشمندی که در مجموعه بیستون وجود دارد نقش برجسته مهرداد دوم است که در نزدیکی سنگ‌نوشته داریوش قرار دارد. این اثر مربوط به دوره اشکانیان است و نشان‌دهنده مهرداد دوم، شاه اشکانی است که روبه‌روی ۴ مرد دیگر قرار دارد.

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

کتیبه‌ای که در کنار این نقش برجسته وجود دارد به خط یونانی و معرفی‌کننده اشخاصی است که در این نقش برجسته دیده می‌شوند.


فرهاد تراش

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

قطعاً وقتی صحبت از کوه بیستون می‌شود، داستان شیرین و فرهاد به ذهن همه ما خطور می‌کند. یکی از مهم‌ترین قسمت‌های مجموعه بیستون که در دامنه کوه بیستون قرار دارد اثری است که در دل خود معما‌ها و روایات بسیاری را جای داده است. در این منطقه دیوار بزرگی قرار دارد که به نام‌های فرهاد تراش، فراتاش و یا تخت فرهاد مشهور است.

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

برخی‌ها معتقدند که این دیوار درواقع به قصد نوشتن وصیت‌نامه داریوش اول ساخته شده است، برخی می‌گویند که این مکان برای نوشتن داستان‌های تاریخی خسرو پرویز ساسانی بنا شده، اما خیلی‌های دیگر معتقدند که این دیوار اثر فرهاد کوه‌کن، شخصیت داستان شیرین و فرهاد نظامی گنجوی است.


گردشگری مجموعه بیستون

مجموعه بیستون، تلفیقی از باستان تا دوران اسلامی!

از آنجا که مجموعه بیستون به دلیل اهمیت بالای خود سالانه میزبان هزاران گردشگر و بازدیدکننده است در اطراف این مجموعه امکانات گردشگری بسیاری برای مسافران فراهم شده است.

هتل‌های پارسیان، لاله بیستون، داریوش کرمانشاه، آزادگان، کوروش و… نمونه‌هایی از هتل و محل‌های اقامتی هستند که می‌توانند راحتی و آسایش مسافران را فراهم آورند. لازم به ذکر است که زمان بازدید از محوطه بیستون همه‌روزه از ساعت ۸ صبح تا ۸ شب امکان‌پذیر خواهد بود.

جشن های ایران باستان نشانی از ریشه های تنومند این سرزمین کهن دارد


گفتم به عروس دهر کابین تو چیست

گفتا دلِ خرم تو کابین من است

جشن برجسته ترین نمود فرهنگ باستانی ایران است و مردم ایران به ذات، انسان های شاد و جشن دوستی هستند. برخی جشن های ایران باستان که ما ایرانیان در طول تاریخ ریشه دارمان داشته ایم به بوته فراموشی سپرده شده اند و به طور کلی از تقویم هر ساله پاک شده اند. البته جای بسی خرسندی است که نوروز، بزرگ ترین جشن های ایران باستان تا کنون تپش های پی در پی خود را حفظ کرده و مانا مانده است. بدون جشن های باستانی هر شناختی از فرهنگ ایرانی ناقص و نارسا است و نوروز نماد و خلاصه ای از تمام این جشن ها در تار و پود تاریخ این مرز و بوم است.

جشن ها در ایران باستان

مطالب مرتبط: 
جشن های نوروزی با ۳۰۰ میلیون طرفدار از راه می رسند!
راهنمای کامل تهران گردی در نوروز ۹۹
نوروز در گرجستان و آذربایجان چگونه برگزار می شود؟

شاید این سوال برای بسیاری از ما پیش آمده باشد که چرا در ایران باستان تعداد جشن ها این قدر زیاد بوده است و مردم به طور مداوم در حال اجرای جشن در هر ماه سال بوده اند. این سوال به این دلیل در ذهن ما شکل می گیرد که معنای جشن در فرهنگ لغات و رفتارهای روزمره امروز ما متفاوت از نیاکان مان است و بسیاری از ما به درستی نمی دانیم که در گذشته، جشن ها ه مفهومی داشته اند. جشن در ایران باستان به معنای عبادت بوده است و اصلا اجرای این جشن ها، یک نوع عبادت مذهبی به شمار می رفته است. جالب تر از همه این که ایرانیان برای جشن های خود، درجه اهمیت قائل بودند! درجه اهمیت به این معنا که جشن های ایران باستان از دو دسته جشن های مستحب و جشن های واجب تشکیل می شده اند. جشن های مستحب به این صورت اجرا می شده که هر کسی می توانسته در جشن شرکت می کرده و هر کس که عذر و بهانه ای هر چند کوچک داشته، مختار به عدم حضور در جشن می شده است. اما در جشن های واجب، افراد فقط در صورت بیماری و یا ناتوانی جسمانی اجازه داشته اند تا در جشن حضور به هم نرسانند.

جشن فروردینگان، نوزدهم فروردین

جشن فروردینگان یا فرودُگ یکی از جشن های مهم در میان ایرانیان باستان بوده است. جشن فروردینگان در میان بسیاری از نوشته ها به اشتباه به عنوان مراسم سوگواری یادآوری شده است اما باید دانست که سوگواری در فرهنگ کهن ایران زمین هیچ جایگاهی نداشته است. این که عده ای بر اساس شواهد و استناداتی ناقص گمان می کنند جشن فروردینگان، مراسم سوگواری است به این خاطر است که در این مراسم برای روح اموات دعا خوانده می شود و تصاویر و یادگاری هایی از اموات هر خانواده به نمایش گذاشته می شود. در واقع، یاد کردن از اموات در جشن فروردینگان که اولین ماه از سال جدید است به این دلیل انجام می شود که اموات فراموش نشوند و باقی ماندگان همیشه این را به خاطر داشته باشند که اگر امروز شاد هستند و قوتی برای خوردن دارند به خاطر زحماتی است که در گذشتگان و نیاکان شان در گذشته کشیده اند.

جشن اردیبهشتگان، سوم اردیبهشت ماه

جشن اردیبهشتگان یا گلستان جشن از جلمه جشن های ایران باستان به حساب می آید که در البته به جشن آتش نیز در میان زرتشتیان ایران معروف است. دلیل وجود این جشن به این خاطر است که دامن سخاوتمند طبیعت ایران در این ماه سرسبز و پر از گل های آتشین رنگی می شود که دل هر تنابنده ای را مجذوب و شیفته خود می کند و هر کسی را ترغیب به برگزاری جشن و حضور در طبیعت می کند. ایرانیان باستان در چنین روزی با پوشیدن لباس های سفید و یکدست که نماد پاکیزگی است به برگزاری جشنی بزرگ و شاد می پرداختند و یزدان را به خاطر لطف مجددش و جان دهی دوباره به طبیعت شکر می کرده اند.

جشن خردادگان، ششم خرداد

جشن خردادگان مربوط به ماه سوم سال یعنی خردادماه می شود. این جشن در میان جشن های ایران باستان بیش تر متمرکز بر پاسداشت اساسی ترین عنصر حیات بخش یعنی آب است. جشن خردادگان را امشاسپند نیز می نامند که مربوط به ستایش آب و آبادانی است و در این ماه، بیش تر محصولات به کمک آب، این عنصر حیات بخش، به مرحله برداشت نزدیک می شود و نعمت را به سفره ایرانیان دوچندان می کند. بد نیست در این فرصت نگاهی به نام خرداد بیاندازیم و مفهوم آن را در زبان اوستایی بررسی کنیم؛ خرداد که در واقع در پارسی باستان «هُردات» بوده است به معنای «رسایی و کمال» است و امشاسپند مربوط به ایزدبانویی می شود که در رشد گیاهان و محصولات کشاورزی نقش به سزایی در میان اساطیر ایران داشته است. امشاسپند خردادگان در میان اساطیر ایران، کارش این بوده است که آب را به کمک شاهراه های خاک به گیاهان برساند و به رشد هر گیاهی کمک کند. جشن خردادگان همان طور که در مدح آب و آبادانی است به نکوهش تشنگی و خشکسالی هم اشاره دارد و مردم در ایران باستان به لعن و نفرین دو مفهوم دروغ و خشکسالی در جشن خردادگان می پرداختند و از خداوند طلب آمرزش و رحم می کرده اند.

جشن تیرگان، سیزدهم تیر

در گاهشمار ایرانیف جشن تیرگان که از جشن های ایران باستان بوده است در روز سیزدهم تیرماه انجام می شده است. جشن تیرگان در هر سال و در ماه تیر ماه به مناسبت «داشت تیشتر» انجام می گرفته است. «داشت تیشتر» ستاره ای از اساطیر ایران زمین بوده است که به باران آوری آن را می شناخته اند و مردم ایران با دعا و نیایش، از این ستاره می خواستند که با اجازه از اهورامزدا، باران را به آن ها و زمین های زراعی شان ارزانی دارد و کشت آن ها را بارور کند. البته جشن تیرگان اشاره ای هم به کمان کشی آرش، یکی از اساطیر ایران، نیز اشاره دارد و این اشاره در جشن تیرگان بیش تر به این دلیل انجام می شده تا ایرانیان حس وطن پرستی خود را حفظ کنند و همیشه در حفظ مرز و بوم ایران زمین کوشا باشند. جشن هایی که در این متن به آن ها اشاره شد تنها گوشه ای از تمام جشن های زیبای ایران زمین بود و برای رسیدن به مفهومی جامع از جشن های ایران باستان نیاز به اشارات بیش تری در این زمینه است. گرچه، حتی بردن نام تعدادی از جشن های ایرانی نیز برای ما ایرانیان یادآور خوشی و تاریخی کهن و پر افتخار است!

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق


روزنامه هفت صبح – اکرم زمانی نوری: کشور عراق که در دوران باستان به بین‌النهرین و میان‌رودان معروف بود در طول تاریخ خود دارای ارتباط فرهنگی زیاد با ایران بوده است و آثار و جاذبه‌های دیدنی، چون الحضر یاهاترا و ایوان مدائن از روزگاران اشکانی و ساسانی را در خود جای داده است.

دوران پیش از اسلام

گوردخمه‌های مادی

گوردخمه مادی قیزقاپان در روستای سورداشی سلیمانیه عراق قرار دارد. این گوردخمه که احتمال می‌رود متعلق به کیاکسار یاهوخشتره؛ پادشاه مادی باشد از مهم‌ترین آثار مادی در کشور عراق است. در بیرون این آرامگاه تصویر دو فرد در اطراف یک آتشدان وجود دارد که در دست خود کمان دارند. همچنین نقش‌های دیگری نیز حک شده که شاید سمبلی از اهورامزدا و میترا باشد. دو ستون در قسمت بیرونی آرامگاه و یک گور وان‌شکل از دیگر ویژگی‌های این بناست.

گوردخمه قیزقاپان

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

از دیگر گوردخمه‌های مادی در عراق می‌توان کورخ کیچ را نام برد که کُرد‌ها به آن اشکفت کورخ کیچ می‌گویند. بر اساس افسانه‌ای کُردی، دو شاهزاده پسر و دختر در کورخ کیچ و قیزقاپان زندگی می‌کردند که هر شب به دیدن هم می‌رفتند، به همین علت به گوردخمه دختر و پسر نیز معروف است. این گوردخمه متشکل از یک ایوان در قسمت بیرونی و یک اتاق با گور وانی‌شکل است و در ۲۵ کیلومتری قیزقاپان در روستای شورناخ در دامنه “کوه بنزداد” قرار دارد و به راحتی قابل دسترسی است.

تیسفون

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

“کنون از مدائن سخن نو کنم/ سخن‌ها ز ایوان خسرو کنم”. شهر تیسفون، تیسپون یا سلمان پاک، در ۳۵ کیلومتری جنوب بغداد در ساحل شرقی دجله و در برابر شهر سلوکیه قرار داشت. این شهر دایره‌ای که از هفت شهر شکل گرفته، روزگاری پایتخت پادشاهان اشکانی و ساسانی بوده است. به دلیل تغییر مسیر رودخانه دجله مکان دقیق این شهر مشخص نیست. ایوان مدائن که به طاق کسری و ایوان خسرو نیز معروف است، یکی از بی‌نظیرترین آثار دوره ساسانیان در نزدیکی این شهر جای دارد.

طاق کسری

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

زمان ساخت طاق کسری را به شاپور اول و به احتمال بیشتر به خسرو انوشیروان یا خسرو اول نسبت می‌دهند. این بنا که با عرض ۲۵ و طول ۴۷ و ارتفاع ۲۸ متر باشکوه‌ترین طاق جهان باستان به‌شمار می‌رود، با طاق‌نما‌هایی در چهار طبقه، نیم‌ستون‌ها، نسگ‌های مرمر، نقاشی‌ها، گچ‌بری‌ها و … تزیین شده بود. نما و تالار بزرگ مرکزی طاق کسری تا سال ۱۸۸۸ میلادی و قبل از وقوع زلزله برپا بوده و دیولافوا تصویر آن را در کتاب خود کشیده است.

ایوان مدائن

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

اعراب تیسفون را که از هفت شهر تشکیل شده بود “مدائن” به معنای شهر‌ها و مدینه‌ها می‌گفتند و از آن زمان این نام بر این طاق ماندگار شد. در منابع آمده است که هنگام حمله اعراب، مدائن غارت شد و فرش معروف بهارستان که در زمان خسرو اول پادشاه ساسانی بر ایوان پهن بود را قطعه‌قطعه کردند و پرده‌های جواهرنشان آن را به غارت بردند.
“هان‌ای دل عبرت بین از دیده عبر کن هان/ ایوان مدائن را آیینه عبرت دان”

هاوش کوری

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

هاوش کوری در زبان کُردی به‌معنای خانه اسب‌هاست و در استان دیاله عراق و در ۱۰ کیلومتری مرز ایران در قصرشیرین قرار دارد. هاوش کوری که به‌شدت در سال‌های اخیر آسیب دیده، کاخی است ساسانی که آن را به خسروی اول یا دوم ساسانی نسبت می‌دهند. این بنای گنبددار که از آن کتیبه نیز به‌دست آمده شامل ایوان، حیاط مرکزی، اتاق‌ها، خانه‌های دارای ایوان و حیاط است.

حیره؛ سازبربط

پس از بربط از شهر ساسانی حیره به جهان عرب معرفی شد. حیره شهری ساسانی در ۶ کیلومتری جنوب نجف قرار دارد و به دست شاپور اول بنا شد و پایتخت ملوک لخمی از فرمانبرداران ساسانی بود. حیره از ریشه آرامی به معنای اردوگاه مرکب از خیمه‌هاست و از این شهر بود که ساز ایرانی بربط به جهان عرب معرفی شد. در کاوش‌های باستان‌شناسی بقایای کلیسا‌های ساسانی به‌دست آمده است.


دوران اسلامی

بیمارستان عضدی بغداد

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

آل بویه، بوییان یا بویگان از حکومت‌های شیعه‌مذهب قرن‌های چهار و پنج هجری قمری بودند که در غرب و جنوب ایران و عراق حکومت می‌کردند.

یکی از مهم‌ترین اقدامات آل بویه ساخت بیمارستان عضدی در زمان عضدالدوله در غرب بغداد بود. وی برای ساخت این بیمارستان که سه سال طول کشید، هزینه زیادی خرج کرد و آن را به بهترین امکانات آن روزگار تجهیز کرده و در کنار بیمارستان، پارچه‌فروشی برای تهیه ملافه‌های مورد نیاز دایر کرد.

همچنین بازاری ساخت که به بازار بیمارستان معروف بود و دارو‌ها و نیاز‌های بیماران از آنجا تهیه می‌شد. بعد از درگذشت عضدالدوله از رونق بیمارستان کم می‌شود و در سال ۵۶۹ در اثر سیل، ویران و دوباره مرمت می‌شود. بر اساس تاریخ جهانگشای جوینی این بیمارستان تا زمان حمله مغولان پابرجا بوده است.

مدرسه نظامیه بغداد

خواجه نظام‌الملک طوسی وزیر باکفایت الب ارسلان و سلطان ملکشاه سلجوقی بنیانگذار مدارس نظامیه، نخستین مدارس اهل سنت و شافعیان در شهر‌های اصفهان، بغداد، نیشابور، آمل، قاهره، بلخ و هرات در قرن پنج هجری قمری است. این مدارس دارای موقوفات زیادی بودند و آموزش در آن‌ها رایگان و شاگردان مقرری نیز دریافت می‌کردند.

نظامیه بغداد معروف‌ترین مدرسه نظامیه و نخستین مدرسه اسلامی در شرق، در بغداد در ساحل دجله و در بازار سوق الثلاثاء نزدیک دروازه باب‌الأزج و مدرسه مرجان قرار داشت. امام محمد غزالی مشهورترین مدرس نظامیه بغداد بود.

در این مدرسه مطالعات مذهبی، قوانین اسلامی، ادبیات عرب و حساب تمرکز داشت و بعد‌ها تاریخ، ریاضیات، علوم مادی و موسیقی تدریس می‌شد. از قرن ۹ هجری قمری به بعد اطلاعی از نظامیه بغداد و وضعیت آن در دسترس نیست.

آرامگاه سلمان فارسی

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

مرقد سلمان فارسی از یاران پیامبر (ص) در ۳۰ کیلومتری جنوب شرقی بغداد و در شهر باستانی تیسفون قرار دارد. سلمان پیش از مسلمان شدن روزبه نام داشت. درباره محل تولد وی اختلاف نظر است و شاید وی اهل اصفهان و فرزند یک زمین‌دار باشد. در جنگ خندق در سال پنج هجری از طراحان حفر خندق که روش جنگی ایرانیان باستان است، بود. سلمان در روز‌های پایانی خود استاندار شهر مدائن بود.

آرامگاه امیرکبیر

یادگار‌های دیدنی ایران باستان در عراق

میرزا تقی خان فراهانی ملقب به امیرکبیر صدراعظم معروف ناصرالدین شاه در دوره قاجار بود. وی در زمان صدارت خود اصلاحات و کار‌های بزرگ و باارزشی برای ایران کرد که مدرسه دارالفنون نخستین دانشگاه مدرن در ایران و روزنامه وقایع اتفاقیه نمونه آنهاست. امیرکبیر ابتدا در کاشان و در مشهد اردهال دفن شد، اما مدتی بعد به درخواست همسرش جسد وی به کربلا انتقال داده شد و روبه‌روی صحن امام حسین (ع) به خاک سپرده شد.